Günlük

SPEKTRUM 2 Pİ 3

2012-01-21T09:22:00.000-08:00

17.01.12, 20:00.

SPEKTRUM 2 Pİ 3

Bilgi-öte’yi yakın bir zamanda tasarlamıştım.

Bu akşam onu yaşadım, ‘Fulltime Killer’ filmini seyrederken ve seyrettikten sonra.

Nasıl bir duygu ve düşünce idi?

Vecdden yukarıda bir duyguydu. Kulaklarım uğuldadı, gerçekten. Öyle olması gerekmiyordu ama bugün beynimi zaten aşırı zorlamıştım. Bu gece panik atak bile yaşayabilirim.

Duygu geçecek. Düşünce kalacak. Kalan düşünceyi yazacak birkaç onyılımın daha olacak olması, mucizeden öte bir şey.

Buna, ‘Wikipedia’nın çözülmemiş bilimsel problemler listesini kattığımda, gerçek uçuşlar yaşayacağım. Şimdiye kadar yaşadıklarım da gerçekti ama bunlar neo-real ve neo-meta.

Buna inanamıyorum. Daha bugün öldüğümü düşünüyordum.

Başlığın öyle olmasının nedeni, duruma 2.-3. düşünce / bilgi turlaması sırasında ulaşılması.

İpucu: Nasıl ki tümevarım-tümdengelim arasında ‘1 ters + 1 düz’ türü (her 2 yöne de) dikişler sözkonusu ise, burada da eski yapılıp yeniyi aşmışlarla, yeni yapılıp yeniyi aşmışları tümüyle raslantısal bir ardışıklık karışımında izlemek sözkonusu. Bu bir düşünce koreografisi, doğaçlama ama benim değil, yaşamın doğaçlaması. Son 2 günde yaşadığım en az 5 olay olmasaydı, bunları yazmış olamazdım.

5 = kapalı galeri, açık galeri, sergi, 1 filmcik, 1 film.

1 ve 2 peşpeşe olmalıydı. 4 ve 5 peşpeşe olmalıydı. Sergi izlenimi ortada olmalıydı. 2 filmi ancak bugün, sergiye gidişimden dönüşte belli bir saatta birarada bulabildim, dün değil, daha önce de değil ama aynı satıcı adam hep oradadır.

Gerçekten bilgi konusunda çok şanslıyım. Bunu ben bir daha yaratamayabilirdim. Araya 11 yıl önce yapılmış ve (sarı) sinema açısından bugünden daha ileride bir Johnnie To filmi girmeseydi.

AKCİĞERLERİMDE GAZOZ TADI

2012-01-20T04:38:00.001-08:00

20.01.12, 12:00.

AKCİĞERLERİMDE GAZOZ TADI

Bu sıralar hava çok soğuk.

Aşırı soğuk akciğerlerimi mahvediyor. Geçmişte kezlerce akciğer kanaması yaşadım. En son 10 yıl kadar önce yaşadım. Geçen seneki ağır gripte bile akciğerlerim kanamadı. Dün akşam ağzımda gazoz tadı vardı. Gazozda karbonik asit vardır ve akciğerlerde karbon dioksit salınımı için kullanılır. Gazoz tadı ağzıma geldiğinde, akciğerlerimin kanı soluğuma karışmış demektir.

Bu bir hastalık. Burada sorun yok.

Artık ölüme karşı hiçbirşey duyumsamıyorum. Burada sorun var.

İntihar etme yetim yok. Alkol görünüşte bir bakıma intihar aracıydı, çünkü kardeşlerim de öyle yapıyor.

Ancak bu intihar etme eğilimi değil. Türkiye ve Reha kafa üstü iniyor. Eskiden sabırla ölmeyi bekler, nekahat dönemi geçince de, yeniden yaşama dönerdim. Artık yaşam yeniden dönecek, ne gücüm var, ne de isteğim.

Bunu da kezlerce yaşadım ve yazdım. Ancak artık yaşlıyım.

Bir şiirin ilk dize bu:

“Akciğerlerimde gazoz tadı”

Son dizesi de şöyle olacak gibi:

“Nihayet ölüm çok şükür”

Dipnot: Bundan sonra epeyi şiir yazacağım gibi, çünkü içinde bulunduğum durum aczi aştı.

2011 İçin

2012-01-17T23:08:00.001-08:00

İnsan yaşlandıkça gelecekten pek bir şeyler ummamaya başlıyor. Türkiye gibi bir yerde, yeninin eskiden kötü olmasına alışa alışa, Pavlov’un köpeği gibi olunuyor: Her yılbaşında tüylerimiz diken diken oluyor.

2011 seçim yılı. 2012 de seçim yılı. 2013, gelecekbilim hesabıyla, Türkiye için ekonomik kriz yılı. Teğet geçirtilmiş gibi yapılan, 2008 ve aslında olağan yılı olan 2015 krizi, erkene alınmış duble kazıklı yol olarak, bizlerin münasip bir yerine girecek.

Türkiye’de yaşlanmanın tuhaf bir yönü de var: Toplumsal sorunlar sana pek dokunmamaya başlıyor. (Bu durum, bizden zengin ve bizden fakir başka ülkelerde nasıl bilmiyorum.) Asıl yük gençlerin omuzuna biniyor.

Bu durumda bakıyorsun:

ABD bastı 1 trilyon dolar, AB bastı 1 trilyon dolar (666 milyar avro); bunların % 5-10’u Türkiye’ye çook sıcak para olarak girecek. 2 seçim salvosu ile bizimkiler, yok yakacaktı, yok yiyecekti, yok seçim gecesi nakit yardımlarıydı derken, en az 10 milyar dolar basacak.

Sonra mı?

Sonra, deniz ve para bitecek.

Ne zaman mı?

En geç 2013 Haziran’da.

2,5 buçuk yıl sonrası için üzülmek istemeyebilirsiniz veya 2,5 yıl sonraki kriz için şimdiden önlem almaya çabalayabilirsiniz.

Ben, ikincisini yeğlerim.

36 içkili yılbaşından sonra, 1 yılbaşına ilk defa içmeden girdim. 2011’in alkolsüz bir yıl olacağını sanıyorum ama başka o kadar çok sağlık sorunum çıktı ki içkiye geri dönmeyi bile düşünmeye başladım.

Benim durumumla, Türkiye’nin durumu benzeşiyor: Hasta gidici, elden gelen sonu birazcık daha uzatabilmek.

Ne öleceğime üzülüyorum, ne de Türkiye’nin yok olacağına üzülüyorum.

Öğrenilmiş çaresizliğin tevekkülü: 2011 bu işte...

Sanal Bir Fotoğraf Sergisi

2012-01-17T11:36:00.001-08:00

Acaiplikte üzerime olmadığı için, sergiye gitmem de acaip bir biçimde başladı. 16 Ocak günü Kasımpaşa’dan yayan yola koyuldum.Yolda aklıma, müzelerin ve galerilerin pazartesi günleri kapalı olabileceği geldi. Aklıma gelen başıma geldi. Hüsranla yine yayan geriye döndüm.

Ertesi günü yine yayan yola koyuldum. Galeriye vardım.

Bu arada, memleketimin kentlerine kağ yağmakta ve ortalık Kerbela’ya dönmekte idi. Kardan çok, kaya tuzu patinajı yaptım. Bankalar Caddesi, bazı yerlerde 3 sıra araba ile dolu idi.

Behzat Ç.’nin koruma görevlileri için söylediğinin geçerli olduğunu düşündürtebilecek bir biçimde, tuhaf bir yol tarifi ile içeri girdim.

İlk genel izlenimim şu oldu: Hani, küçücük bir hediyeyi kat kat kağıtlara sararlar da, kocaman bir paket olur ya, bina öyle bir yer işte.

Merdivenlerin en ve boy ayarı yok, ya da bizim yaşadığımız zamanların tasarımı değil. Öyle, çünkü bina yüzyıl öncesinden kalma. Yürüme biçiminizi değiştirtiyor ya da tökezliyorsunuz.

Tuhaf olan şu: Bina içinde yazılı veya görsel hiçbir yönerge yok. Merdivenlerin lokasyonu da standart değil. Yani, bir felaket durumunda, orada çalışanlar bile dışarı çıkana kadar, bina çöker.

Sürreel lavabo muhteşemdi: Giriş katında, dipte sağdaki erkek tuvaletinde. Tarif etmeyeyim, tadı kaçar.

Neyse, danışmayı buldum. Onlar da beni, serginin olduğu 3. kata yönlendirdiler. Metrolarda olduğu türden, önden binilip, arkadan inilen bir asansörle yukarı çıktım. Yine, yönerge yoktu. Önümdeki kapı açılmayınca, çevremde dönenmem gerekti.

Kare ‘U’ biçimi, 3 çeperli, 30 metrelik bir tur atıp, salona girdim.

Serginin tasarımı:

3 ekran var. 1’i dışarı ses veriyor, 2’si kulaklıklı. 1.’si kulaklık taksan bile, diğer ikisinden duyulacak denli güçlü olarak yayında. Yayınlar döngülü ve baş-son açıklaması yok.

‘Açık arşiv’ ile ne düşünülmüş bilmiyorum ama negatiflerin kutularının özgünlerinin oraya konması da, kopyaların oraya konması da anlamsız / sakil kalmış.

Tabii, ortada negatif yok. Yine, labirentperver birinin tasarımı olan bir biçimde, bir karanlık odaya girip, 40x10 = 400 gibi bir görüntü dizisini 10-10 birarada izliyorsunuz. Şekil yapmışlar, gruplamışlar ama yine yazı yok.

Bundan sonrası küçük bir skeç:

2 ekranlı salonun arasındaki salonda 3 sandalye ve 3 ekran var. Bilgisayarlarda, fotorafları pozitif olarak izleyebiliyorsunuz.

Önce, 2 yanımda 2 kişi vardı. Biri sağıma, diğerinin yanına geçti. 1’i babasının, dayısının ve annesinin fotoğrafını buldu. Üstelik, fotoğraflar etiketlenmişt, yani biri onlara doğru ad iliştirmişti.

55-60 yaşında oldukları için, konuyu anlamaları mümkün olmadı. Elimden geldiğince, kendi anladığım bilgileri onlara aktardım.

Bu arada vazifeşinas bir görevli gelip, biraz açıklamada bulundu.

Yine bu arada, bir çift geldi. Diğer 2 kişiye açıklamalarımı dinlerken, bana bazı sorular sordular.

Sonuçta, kısa ve güzel sohbet oldu.

Ancak sorun şu:

Kimse orada kendi kendine yol bulamaz. Özellikle de, bu fotoğraflara meraklı olabilecek, nostaljifilik ama teknofobik 50 yaş üstü kuşağı.

Tüm bunlar sunumla ilgili kişi olan ve geçmişte hocam da olmuş olan Vasıf Kortun’a ait olan bu tasarımmlar, ona epeyi eksi puan yazdırdı. Bu arada müzecilk lisansüstümü okurken, bunları da mı düşünemeyecek eksiklikte mi olunabileceğini düşündüğümden daha eksikçe, bilgisizdi sergiyi gezenler. Özellikle, karanlık odada duran 2 genç çift, sergiden hiçbirşey anlamadan sıkılıp gittiler.

Gelelim içeriğe:

10 üzerinden 11.

Eskiden yılda 100 sergi gezerdim. Yeni moda, gecikmiş post-modernist, şeyselleşmiş yığmaları görmekten gına geldiği için, yılda 10 sergiye düştüm. Ancak son 25 yılda, epistemolojik, kognitif, informatik açıdan bu denli yoğun birikimli bir sergiyi görmedim.

Neden böyle?

Çünkü orada sıradan insanlar var. Hani, Benjamin’in marksist-sosyalist estetiğe kattığı, gündelik yaşamın kültürolojisi olarak proleter-popüler-banal kültürün doğrudan ürünleri.

Sergiden önümüzdeki 100 yıl içinde, 1.000 kitap çıkarılabilir. Kastettiğim, tek başına fotoğraflar değil, onları okuma sonucu elde edilecek eserler. Bir olasılık, eğer hepsi internete konursa, 10 tanesini ben yazacağım.

25 yıllık seyyar kitapçılık yaşamımda milyonlarca kare fotoğrafı beynime kaydettim. Bu konuda 2012 itibarıyla tekim. Tek olduğum başka bir durum var: Disiplinlerarasıyım. Yani, o negatiflerin tekniğini, fotoğrafların konularını, asıl önemlisi fotoğraf konusu olan insanları, kanlı canlı olarak, görsel, işitsel veya yazılı olarak tanımam ve bunlardan sentezler ve praksisler üretebilmemin mümkünlüğü.

Sergi bu nedenle biricik örnek.

Arada, sergi sırasında aldığım notlarımı özetleyeyim:

Aras Yayıncılık’taki konuyla ilgili kişi, aşırı azınlıkperver, kimlik faşizminden habersiz, o fotoğraflardan çıkarılacak bilgileri bilse, o arşivi yok edecek biri. İnanılmaz tarih bilinçsiz biri. Yani yanlış insanlar, doğru işler yapabiliyor.

Bu işi yapması gerekenlerden bri olan Gültekin Çizgen, acaba kendi arşivini bu denli titiz koruyabildi mi?

Nasıl ki 2.000 sözcük bir dile başlamak için temel tabansa, 2.000 fotoğraf da fotoğraf okuması için temel taban. Bu sergide böyle en az 100 tane taban var.

Bu kadar eşcinsel erkek fotoğrafı olması, hele bazı pozlar inanılmaz. 2012’de bile, bir fotoğrafçıda o pozları veremeyecek çok eşcinsel erkek tanıyorum.

Fotoğraflar her demografik gruptan örnek taşıyor.

Videolardaki teknik işleri yöneten de, foto-realist işler yapan da, sanat ve tarih bilinci taşımıyor. Denizdeki balık denli denizden habersizler.

Dönelim sonraki çıkarsamalarımıza:

Ayna yansıması dışında, daha önce başka yerlerdde gördüğüm fotoğraflardan çok farklı grup örnekler yoktu. Grup içi çeşitlilik çok yüksek yalnızca.

Benim daha önce elime geçen ve dağınık olarak sattığım biçimde, aynı kişinin 3-5 yılda birlik portreler dizisi yoktu.

Fotoğraf dizilerinde daha önce çalışılmamış bir konu olan, kadınların ağda biçimi, bu negatiflerden çıkabilir. Bu denli ayrıntılı çalışma yapılabilecek mi, bilmiyorum.

Son olarak:

Bu metni bana yazdıran 20 kişiye ve emeklerine teşekkürler.

Tuhaf Bir Yılbaşı Gecesi

2012-01-15T05:05:00.001-08:00

01.01.12, 00:05.

TUHAF BİR YILBAŞI GECESİ

Geceyi Wikipedia’da bilimlerin çözülmemiş problemlerini tarayarak geçirdim.

38 yıllık bilim serüvenimde, insanlarla bilim konusunda hemen hiç uyuşamadık.

Bunların bir bölümü, Wikipedia’da olmayıp, gerçekte sorun olan şeyler. Örneğin:

Matematikte analizden sonra, yeni sistematik bir dal kurulamamış olması, kimseyi yadırgatmıyor; keza küsurlu türev kendine tenha köşelerde yer bulabiliyor. Benim kanımsa, temel bilimlerin tüm denklemlerinin yalnızca türev-tümlev denklem dizileriyle dile getirilemeyeceği yönünde. Yani, hem matematik dili somut durumlara izdüşmüyor, hem yeni matematik dillerine gereksinim var, hem de yalnızca matematik dilinin mutlaklığına güvenilemez. Ancak kimse bunları görmüyor.

Bu nedenle, ne gensiz canlılarla ilgileniliyor, ne de genetikteki birebir neden-sonuç işlemeyişi gözönüne alınıyor.

Daha da vahimi: Poliyalektik kavramıyla, BÜ felsefe bölümü bile ilgilenmedi.

Bilgi yuvaları olması gereken üniversiteler, resmen Orta Çağ skolastiğini işliyor duruma geldi. G-7 için de durum böyle.

Bunların yanında bir de, yeni bir internet yazarlığı teklif aldım. Böyle bir teklifin tam da yılbaşı gecesi gönderilmesi bana tuhaf geldi. 1 hafta içinde yanıt bekleniyor ama pekala 1 hafta içinde yanıt veremeyecek durumlar olabilirdi; sınav dönemim olabilirdi, yılbaşı tatilini uzatan bir CEO olabilirdim.

Her 2 durumu da birleştirince, bilgi kaynağı olan internet, aynı zamanda ‘bilgi azaltan bir öğe’ durumunda da demek oluyor.

HÜMAN’DAN POST-HÜMAN’A GEÇERKEN

2012-01-13T08:19:00.001-08:00

03.01.12, 19:45.

HÜMAN’DAN POST-HÜMAN’A GEÇERKEN

Ben bir bakıma şanslıydım.

Bir: 1,5 yaşımda geçirdiğim ölüm tehlikesi, beni insan olmaktan uzaklaştırmıştı.

İki: Ailemde de görülen paranoyak şizofreni eğilimi, beni özdeşleşmeden uzak tutmuştu. Yani, aslen asla bir insan olmadım gerçekte.

Ancak, doğa (çiçek böcek) yanımın, bahçeli bir evde doğmuşlukla beslenip, zaman içinde körelmesi gibi; insan yanım da önce, gayet insanca bir yaşamla beslendi, sonra küçüldü.

Diğer bir deyişle aslen trans-hüman’dım.

Böyle böyle, geldim 45 yaşıma.

18-45 yaş arasında zaten gelecekbilimi sürekli çalıştım. Ancak internetin ilerlemesi, bana transhümanizm alt-başlıklarını okuma yolunu açtı.

Baktım, dünyada benim gibi milyonlarca kişi var. Bir de, hüman’dan post-hüman’a giden onlarca yol var.

Acilen o yolları, kendi astandart nekrografimi ve kişisel seçme eğilimlerimi listeledim.

Genelde olduğu üzere, Kafka ve Fassbinder seçeneklerinin bile bana negasyonla yaraması gibi, bunlar da bana yine negasyonla yaradı.

Diğer bir deyişle, bunlar bana ulaştığında, açabilecekleri az sayıda kapıyı açmış ve kırılmış ve bir daha kullanılamayacak enkaz sırça anahtarlar olmuşlardı.

Sonuçta 2005, 2001’den 4 yıl sonraydı, epeyi süre. 2001 zamanımızın kıyameti oldu ama hala buna ayan çok az.

Dolayısıyla, tekno-liberallerin icadı olan kavramlar, tekno-liberalizm ve ana akım olağan liberazimle birlikte çökmüşlerdi.

2011 bunun ölüm hükmünün uygulandığı yıl oldu. Şu anda duyduğum özgürlük hissi oradan geliyor. 2012’deyiz, ne de olsa.

Post-hüman olarak, İngilizce yazdığımda gördüğüm üzere, henüz bana (şu andaki momentime) intikal eden yok. Ancak, ben şu anda hala Kuilman’dan ve kuadralektikten habersiz de olabilirdim. Adam beni buldu. Ya, bulmasaydı? (Onun yazdığını, yazıldıktan 2-3 yıl sonra okudum, öyle denk geldi.)

Benim poliyalektiği arayıp da bulamayıp da, dünyada kuruyup giden 7-70 beyin olduğuna eminim. Ancak bu, gelecek 7-70 beynin şansını arttırdı. Benim negatif şanslar yasası hala işliyor. Lehime ve aleyhime olması, hiç farketmiyor.

Örneğin, yazdıklarım nedeniyle bana ulaşıp, benden metin talep eden onlarca kişi oldu ama hiçbiri yazdıklarımı anlamış değil henüz.

Ancak bu anlaşılmayacağım anlamına gelmiyor. Kuilman’ın beni şakkadanak ilerisinde görmesi gibi, ben de gencecik bir 4. Dünyalı’nın önümde yerden bitiverdiğini sevinçle görüvereceğim.

Bense, reel post-N-hüman adımcıklarımla yürüyor ve ayakta ölüyor olacağım. Tabii, kayıt da bırakacağım.

Türkiye'de Konut Durumu 2006

2006-11-03T06:06:00.000-08:00

http://www.hurriyet.com.tr/ekonomi/5366683.asp?m=1&gid=112&srid=3429&oid=7

“Türkiye’de 2.7 milyon ailenin birden fazla evi bulunuyor ve Türkiye’de 3.5 milyon aile kirada yaşıyor.” … muş.

Türkiye’de 2006 itibarıyla 72 milyon nüfus ve 14,4 milyon hane var. Bunun % 30’u, yani 4,3 milyonu kırsal kesimde. Orada kira geleneği olmadığı için, 10,1 milyon hane kalır. Yukarıdaki toplam 6,2 milyon hane ediyor. Aradaki fark olan 3,9 milyonu, ancak ailesinin sahip olduğu evde parasız oturan çocuklar olarak açıklayabiliriz. Bu arada, 250.000 memur hane de lojmanda oturuyor, hesaba dahil mi belli değil.

En önemli durum şu: 3,5 milyon aile kirada yaşıyor. 2,7 milyon ailenin 3-4 evi var.

Bunun anlamı da şu: Memur ancak ikramiyesiyle ev alabilir. İşçi ev alamaz. Esnaf ve zanaatkarın fazla mesai çalışıp, sıkıp yalayanı ev alabilir. Çiftçi, ya kaliteli ürün ekiyorsa, ya da mirasla ev alabilir. Emekli, ne iş yapmış olduğuna göre değişir ama onun da az da olsa mirasyedisi vardır.

Evin ikilemi şu: 1 yapım maliyeti, 1 arsa maliyeti ki bu hem şişirme, hem hemen hiç kimse evnini arsasına para vermedi, 1 de kar = 3 gibi olmadık bir satış fiyatı var. Diğer bir deyişle, devletin yapıp satacağı konut fiyatları şimdikinin 3’te 1’i olmalı. 50 metre kare ve ‘1+1’ evler yapılmalı ama yarı fiyatına, Ataköy’deki gibi 10 katı fiyatına değil.

Dipnot: Türkiye’de 1 veya 2 kişilik haneler İstanbul’da hızla artıyor. Bu da gereken hane sayısını giderek arttırıyor ama hesaba dahil edilmiyor.

İnsanlar Liberalizme Neden Teslim Olurlar?

2006-10-30T00:09:00.000-08:00

Öncelikle insanlar genelde bir teslim durumundadır. Öyle olmasaydı, herhangi bir siyasal sistemin sürüp gidiyor olma olasılığı çok düşerdi. Aynı insanlar, sudaki balık rahatlığıyla, faşizmde, reel sosyalizmde, şeriatta, vd rahat rahat yaşayabiliyorlar.

Sonrasında iktidar seçkinleri, havuç-sopa tekniğini yeni diziler bularak genelde başarıyla sürdürüyorlar.

Liberalizmin havuçları neler?

Sınıf atlama, köşeyi dönme, imaj, vd…

Liberalizmin sopaları neler?

İşsiz kalma, evlenememe, çok seyrek de olsa hapis…

Genç bir insan bir iki kere peşpeşe iş-işsizlik stresini yaşadı mı, % 90 zaten teslim oluyor.

Türkiye 1983-2006 özeline bakalım:

Özal 3 yıllık 80 darbesi şokunun üzerine, 1 gecede akşamdan sabaha vitrinleri dolduruverince, herkesin direnci dağıldı. Dünyevileşme çok hızlandı, maneviyat yitimi başladı.

Çiller geldiğinde, Özal döneminin şekeri bitmiş, odunu kalmıştı. Hemen hemen aynı yığın bir daha paraya saldırdı. ancak bu kez devreye iç savaş ve yozlaşma girdi. Maneviyat çökümü korkunçtu.

Erdoğan geldiğinde, bu eksik maneviyata oynadı ve kaybetti. Çiller döneminden daha vahşi bir liberalizm sağanağı geçti. Bu kez ayakta kimse kalmadı. Artık kronik kriminal bir ülke olduk çıktık.

Bu 3 dalgada, %o 1 azınlık direnç gösterdi. Bu 70.000 kişinin çoğu kötü koşullarda yaşayıp öldü. Daha da azı, sistemle uzlaşıp onu eleştiriyor görünerek, sistemin devamını sağlıyor duruma geldi.

Bu çığı durdurmak mümkün müydü? Elbette evet. Halk bu denli teşne olmasaydı, iktidar bu denli güçlü olamazdı.

Peki, gidişat tersine döndürülebilir mi? Elbette evet. Tarihe baktığımızda, devrimler ve karşı devrimler belli bir salınımda gider gelir.

Dibe ne zaman vurulacak? 2002’de öyle görünmüyordu ama 2007’de öyle görünüyor olacak: 4. liberalizmi de bu ülkenin bünyesi çekiyor ve kaldıracak. Bu nedenle dip 2008-2010 arasında olacak ve 2 yılı bulabilecek.

Tüm bunların yerine, reel 10.000 dolarlık ‘GNP per capita’ olabilirdik. Yalnızca çok israf yaptık. En mikrosundan, en makrosuna dek kıçımızı parayla sildik. E tabii, birileri bunu ödeyecek.

İşte o zaman insanlar artık liberalizme teslim olmaamayı düşünecekler, çünkü ‘yediğin hurmalar kıçını feci tırmalar’.

Gelecek Bilgiciler İçin Aydınlık mı?

2006-10-25T01:09:00.000-07:00

Bu soruyu şöyle algılayabiliriz:

Hangi gelecek hangi bilgiciler için hangi aydınlanmada olabilecek ya da olmayabilecek?

Benim, ‘ana yapısı kognitif-informatik olan’ artı ‘meta-kognisyon novumlu’ tiplemem için yakın gelecek parlak değil.

Neden?

Ana neden, bu limitin oluşması için oldukça uzun süre gerekecek olması. Ortalama eğitimin 0’dan 5’e çıkması 100 yıl aldı. 21. Yüzyıl’da henüz herkesin okuryazar olmadığını da biliyoruz. Ortalama ise, okuryazarlığın öğrenildiği 1 yıldan yukarıda.

Artı:

Ortalama eğitimin üniversite mezuniyeti olacağı 150-200 yıl sonra bile, bugünkü okuryazarlığın kültürel sindirilmemişliği durumu hala sürüyor olacak. Yukarıdaki bölüm de aynı nedenle böyle olacak. En az 3-4 kuşak o eğitimi almış olması gerekiyor.

Birinci Dünyalı ve Birinci Dünyacı gelecekçilerin geleceği kesinkes, insanların % 90’ı için, 18. ve 19. Yüzyıl’daki proleteryanın durumundan beter olacak. % 5-10 o beyaz-ütopyayı yakalayabilir. Bu da en çok 1 milyar kişi eder. Geri kalan 10-15 milyar kişi sürünür.

18. Yüzyıl Aydınlanması’nın, yaratanları için bile kurtuluş getirmediğini biliyoruz. Çünkü yola çıkarken menzilin bu olacağını öngörmemişlerdi ve ona göre mevzi almamışlardı (örneğin ‘Ansiklopedi’ yazarlarının hiçbiri o ansiklopedideki bilgileri sindirmemişti). Ya da diğer bir deyişle boş düşünmüş ve boş konuşmuşlardı.

Genel gelecek, nükleer savaş olasılığı dışında, salınımlı olacak. Dünya nüfusu arttıkça salınımın genliği düşecek, dalga boyu uzayacak. Yani kalabalık yavaşlama ve sünme yaratıyor. Dünya sisteminin henüz dikkat etmediği bir sakınca bu.

Eksodusçu uzaycılar henüz hiçbirşeye hazır değil. Gagarin’den başlayarak hiçbir fiili uzaycı, geleceğin uzaycılaştırılmasına çabalamadı. Bilimkurgu roman yazarları çok daha fazlasını yaptı ama Soğuk Savaş bitince, onların da gerilimi indi ve kitleye verdikleri itme vektörü küçüldü. Gazetelerde her gün uzay haberi çıksa da, kitle uzaya tümüyle ilgisiz, çünkü dar ufuklarının dışındaki hiçbir şeye ilgi duymuyorlar.

Bilgiciler epeyi kalabalık altkümelere belli belirsiz dağılmış durumda. Örneğin, henüz hiçbir resmi disiplinlerarası eğitimci yok. Hiçbir gelecekbilimci disiplinlerarası değil.

Entellektüeli beyaz kuvvet entelejensiya sayan ikitdarperverler açısından sorun yok. İnfokratların ve kognikratların, bürokratlardan ve teknokratlardan farkı şimdiden kalmadı. Diğerleriyse, dağınık konumlanmış ve yönünü henüz çizmemiş durumda. (Bunda asıl neden G-8 içindeki Doğu-Batı çelişkisi (Kanada’yı sayma: 4 Batı: ABD, Fransa, İngiltere, Almanya; 4 Doğu: Rusya, Japonya, Hindistan, Çin ki ileride Doğu-Doğu çelişkisi çok çok sorun olacak, çünkü bunların hemen hepsi kendi arasında hala barış anlaşması imzalamadı) ve AB-ABD çatışmasının henüz algılanamaması.)

Bu durumda, bir ‘neo-entellektüellerin, kognitif-infokrat, neo-aydınlanmacı beyaz devrimi’nden söz edemiyoruz.

Neden söz edebiliriz peki?

İnternet sanal süper bilgi adaları yaratamadı. Bu çok çok önemli bir başarısızlık. Hatta ilerlemeye dürtelenmeye gerekmeyenlerin durumu dışarıda bırakılırsa, durum çok vahim: Engizisyon ve faşizm internet aracılığıyla daha çok yayıldı. Dünya vatandaşlığı internet aracılığıyla yaratılamadı ki zaten boş bir düş ve yalan bir söylemdi. Neo-globalizmin demokrasi istediğinin yalan olduğu gibi.

Bunun yerine, Nauru’da Einstein yaratılabilir oldu. Daha önceki Einstein, en küçük erkek çocuklarını ‘flaneur’ olarak serbest bırakan, artı değer sömürgeni ve rantiyecisi Yahudi azınlık sayesinde olmuştu. Özgür İsrail çok daha fazla Einstein yaratsa gerekti ama öyle bir şey olmadı.

Tarih yeni bir Orta Çağ ve Fetret Dönemi’ne girdiği için, gönüllü veya gönülsüz artı bilinçli veya bilinçsiz bir hafriyat kuşağı (ya da kuşakları) ortaya çıkmakta. Bir veya iki sonraki (diyelim 2000 doğumlu) neo-entellektüel kuşağı olağanüstü zorlamadan 150 yıl yaşayabilecek. Şimdi bile %oo 1 oranlık 100 yaşını aşmışlar kuşağı (Japonya’da) olabildiğine göre, 10 milyar kişide 1 milyon kişilik bir entelektüel-yaşlı kuşağı henüz hesaplayamayacağımız bir bilgisel devrim yaratabilir. Bu kuşak 1 milyon yıl yaşamaya sıçrayabilir veya yeni çöküş süresince yeni hafriyat (nadaslama ve fermantasyon) kuşağı olabilir.

E tabii her zamanki gibi, bu koyu gri gökyüzünde yeterince parlayabilecek dahiler de olacak. Şunu anımsayalım ve acısına katlanmayı öğrenelim: Engizisyonlarda bile dahiler çıkıyor ve feci harcanıyor. Daha da önemlisi, Aristo’yu Hristiyanlık’a aykırı olduğu halde mükemmelleştiren, yitik katipler kuşağı gibi, dahi olmadan dahi olan veya dahice işler yapanlar da olabiliyor. Tarihin cilveleri işte.

Toplamda düşünürsek:

Bir tür saçılma dönemine girdik. 11 Eylül’den beridir dünyanın tüm akil insanları kıblesini yitirdi. Tek kutup ABD kıble olamaz. En azından kendine insan diyen düşüncüler için.

Şimdi geliyoruz metafizik bilgiye: Bu durumda görmek için gözlerimizi kapatıyoruz. O nedenle kadın zensufiler gelecek, belki geldi bile. Cennete gidiyorum derken cehennemde soluğu alan, ilk gerçek kadınlar kuşağı geliyor. Çok acı çekecekler, çünkü en güçlü düşmanları erkeklerin dünyasını daha da güçlendiriyor olacaklar.

Bundan sonrası ma dansının esintisi yalnızca…

Meta-Kognisyon

2006-10-24T02:53:00.000-07:00

Kendimde bir ötebili bölümü olduğuna kani oldum.

‘İd-ego-süperego’ya bir üstbölüm daha eklemiş oldum.

Bu meta-kognisyon resim dilinin sözel dile, onun da mantık ve matematik gibi, öte-dile dönüşmesi gibi bir şey. Dolayısıyla birden çok meta-kognisyon olabilir.

Sorunu böyle ortaya koyunca, iç dünyam daha dengeli ifade edilmiş oldu.

Ayrıca, bir meta-meta-kognisyon kırıntısı da var.

Kitaplığıma ve son 1-2 yılda okuduğum kitaplara baktığımda, hep kuramsal eserler aklıma geliyor, hiç kurmaca gelmiyor (polisiye ve bilimkurgu roman hariç). Sanırım birkaç onyıldır süregelen bu süreç beni bu duruma evriltti.

Eğer, ihtiyarlığımda yavaş da olsa, entellektüel kalırsam, hem meta-meta-kognisyonum evrilecek, hem de meta-kognisyonumu daha açıkseçik ifade edebilir olacağım. Örneğin, bendeki kognisyon süreçlerinin duygusal olduğunu açımlayamadım henüz. Öyle olduğunu belirtiyorum ve ipuçlarını imliyorum ama tam açılım ortada yok.

Bilisel yanımı besleyen duyguların yönelim, yoğunlaşma, güdü / içdürtü ve uzun sürelilik olduğunu daha önceleri yazmıştım. Tabii bir de açlık / susuzluk, yani yoksunluk (deprivation) var. Bilgi eksikliği duygusu bende hep vardı, hala var. Bu, öğrendikçe bilmediğinin artması değil, taa çocukluktan kalma, tıpkı beni şişko yapan açlık dürtüm gibi bir dürtü. Bilgi şişkosu olsam da, bilgiye doymuyorum. Hatta bu, ‘aneroksia nevrosis’in tersi olan sürece bile benzeyebilir. Obezlerin yedikçe acıkması gibi bir şey.

Tabii, buradan bilgi sindirmeye geliyoruz. Bilgileri sindirmeyip, saf bilgi olarak saklıyorum. Onları duyguya çevirip egomu doyurmuyorum. Oysa, Freud’un da belirttiği üzere, küçük burjuvalar hep süper egolarını tatmin için kognitif davranışlarda bulunurlar.

İd, ego, süper-ego, meta-ego eksenine, dikey olarak içedönük-metafizik ve dışadönük-fizik çakışımı gerekli. İki tarafın orta noktası ego-süperego arası ve tutum-davranış arası olmalı. Bu durumda, tutum-davranış ekseni eyleme karar verme anında orijin / sıfır noktasında olur.

Mehmet Eroğlu ve 'Kusma Klübü'

2006-10-23T08:31:00.000-07:00

Bir kitap, tüm ana konu kalıbıyla alınır ve bir tek açıklama konulmazsa, bu ne demektir?

‘Kusma Klübü’ ‘Dövüş Klübü’nün tıpkısının aynısı.

Mehmet Eroğlu bunu ilk kez yapmıyor. ‘Yavaşlığın Keşfi’nden de ‘kafa derisinin çevresinde dolanıp kafatasını delmeden çıkan kurşun’ intihali var.

Orhan Pamuk da benzerini yapmıştı. ‘Beyaz Kale’ bir İspanyol yazarın romanının tıpkısının aynıydı.

Türkiyeli yazarlar intihale bayılıyor doğrusu…

Zeynep Tanbay ve Orhan Pamuk

2006-10-22T09:09:00.000-07:00

Bugünkü Radikal 2’de Tanbay Pamuk ile ilgili bir yazı yazmış. Yazının bir spotundan alıntı:

“O sürüden ayrılmış, tek başına ilerliyor ve geriye kalanların boş dünyalarına gerçeği söyleyen aynayı bırakarak, gözden kayboluyor. Artık ona ulaşmanız da, bulaşmanız da çok zor.”

Bu kadar hata birarada, bravo…

Pamuk tam da bir sürüye katıldı: Bilderberg toplantıcılarının, masonların türdekilerin simgelediği güç dünyasına… Beyaz kuvvet oldu. 11 Eylül 2001’de Manhattan’lı olduğunu yazmıştı, şimdi tam Yanki oldu. Bu Yankilik bir simge, en güçlü olanın yanında yer alma köleliği: Tipik bir entelejensiya davranışı…

Pamuk 1971’de neredeydi? 1980’de neredeydi? Neden bir tek kuramsal yazı yazmadı? Kuramsal yazı yazmadan, sanatçı, aydın, yazar, siyasetçi olunuyor mu?

Peki, Tanbay neden Pamuk’u yüceltiyor? Öncelikle Tanbay bir dansçı. Dansçılar en apolitik sanatçılardandırlar. Aynı zamanda hedonisttirler. Devamında Tanbay, zaten zamanının çoğunu Türkiye’de değil, yurtdışında geçirmiş. O da, yaşı tutsa da, 1971’den, 1980’den uzak, Türkiye gerçeklerinden uzak.

Tam tencere yuvarlanmış kapağını bulmuş.

Sonuçta: Pamuk gibilere ulaşmak da, bulaşmak da çok kolaydır.